Muzyki Oratoryjnej MUSICA SACROMONTANA

 Gostyń – Święta Góra 2026

Wstęp na wszystkie koncerty jest bezpłatny.

---

sobota, 26 września 2026 r., godz. 19:30
MUZYCZNE SKARBY ŚWIĘTEJ GÓRY
Odkrycia nieznanych dzieł Józefa Zeidlera i Carla Stamitz

Koncert dedykowany Księżom i Braciom Filipinom
z okazji 350. rocznicy śmierci głównego fundatora Adama Konarzewskiego

{oh!} Orkiestra

Józef Zeidler   Litania do Najświętszej Panny (1794)
Carl Stamitz   Sinfonia ex G oraz Sinfonia ex Dis

Soliści:
Pavla Radostova – sopran
Piotr Olech – alt
Piotr Szczepański – tenor
Jiri Prohaska – bas

Martyna Pastuszka – koncertmistrz, kierownictwo muzyczne

Jest to koncert w całości poświęcony odkryciom muzyki ze zbiorów Biblioteki Świętogórskiej. Materiał muzyczny w postaci rękopisów zostanie najpierw przygotowany przez muzykologa, dra Macieja Bolewskiego z Akademii Muzycznej im. I. J. Paderewskiego w Poznaniu, po czym przekazany muzykom, którzy profesjonalne wykonają i zarejestrują utwory muzyki dawnej. Próby przed festiwalem odbędą się w miejscach stałej działalności wykonawców, a następnie – w dniach poprzedzających wykonanie dzieła – w klasztorze księży filipinów w Gostyniu. Zaplanowana jest również przed prawykonaniem sesja nagraniowa z profesjonalnym omikrofonowaniem i rejestratorem cyfrowym. Koncert wpisuje się w misję przywracania do życia muzycznego dzieł odkrytych w klasztornej bibliotece oraz dalszego upowszechniania tego dziedzictwa poprzez niekomercyjną dystrybucję wydawnictwa muzycznego oraz bezpłatne udostępnianie zrekonstruowanej partytury dla kolejnych wykonań dzieł świętogórskich kompozytorów.
{oh!} Orkiestra to zespół założony w 2012 roku, stale rozwijający się pod przewodnictwem Martyny Pastuszki. Zyskał miano czołowej orkiestry specjalizującej się w wykonawstwie historycznym w Polsce i jednej z najciekawszych pod względem muzycznym orkiestr na scenie europejskiej. Zespół cieszy się uznaniem na arenie międzynarodowej, o czym świadczą ich wspaniałe koncerty w najważniejszych salach koncertowych.

---

niedziela, 27 września 2026 r., godz. 18:30
IL TRIONFO DEL TEMPO E DEL DISINGANNO
w Polskiej Operze Królewskiej „w drodze”

Koncert dedykowany Fundacji Zakłady Kórnickie z okazji 25-lecia restytucji

Wersja koncertowa dzieła Georga Friedricha Händla do libretta włoskiego kardynała Benedetto Pamphiliego (1653-1730)

Soliści:
Iwona Lubowicz – sopran
Aneta Łukaszewicz – mezzosopran
Jakub Foltak – kontratenor
Sylwester Smulczyński – tenor

Zespół Instrumentów Dawnych Polskiej Opery Królewskiej
Capella Regia Polona

Krzysztof Garstka – klawesyn, kierownictwo muzyczne

Polska Opera Królewska w Warszawie zaprezentuje premierę jednego z wczesnych dzieł Georga Friedricha Händla (1685-1759). Ów jeden z najwybitniejszych twórców epoki baroku skomponował je w wieku zaledwie 22 lat do libretta włoskiego kardynała, Benedetto Pamphiliego (1653-1730).  Oratorium, zatytułowane Il trionfo del Tempo e del Disinganno (Triumf Czasu i Rozczarowania), zostało przygotowane na okres Wielkiego Postu, w którym Kościół zabraniał wystawiania oper. Ma ono charakter filozoficznego poematu, rozpisanego na czworo bohaterów: Bellezza (Piękno), Piacere (Przyjemność), Disinganno (które można rozumieć jako „Rozczarowanie światem doczesnym i jego ulotnymi przyjemnościami” albo jako „Prawdę – zrozumienie prawdy o tym, co jest najcenniejsze i najważniejsze”) oraz Tempo (Czas). Z powodu muzycznego rozmachu dzieła francuski pisarz Romain Rolland nazwał je „utajoną operą”.

---

sobota, 3 października 2026 r., godz. 19:30
GIGANCI BAROKU

Koncert dedykowany Uniwersytetowi Ekonomicznemu w Poznaniu z okazji 100-lecia uczelni

Johann Sebastian Bach, Georg Friedrich Händel oraz Domenico Scarlatti

Zespół Baroque Collegium 1685 – CHÓR i ORKIESTRA

Soliści:
Aleksandra Hanus – sopran
Daniel Oktawian Piotrowski – sopran
Piotr Olech – alt
Piotr Windak – tenor
Michał Dembiński – bas
Kierownictwo muzyczne/dyrygent – Agnieszka Żarska

Międzynarodowy zespół Baroque Collegium 1685 – CHÓR i ORKIESTRA zadebiutował w kwietniu 2016 r. wykonaniem Oratorium Wielkanocnego BWV 249 J. S. Bacha. Założycielką, kierownikiem artystycznym oraz dyrygentem BC1685 jest Agnieszka Żarska. Muzyczną misją Collegium jest prezentowanie dzieł oratoryjno-kantatowych i operowych, w oparciu o założenia wykonawstwa historycznego oraz ich komunikowanie i propagowanie wśród szerokiej publiczności. Baroque Collegium 1685 zaprezentuje nowy program koncertowy, złożony z wokalno-instrumentalnych dzieł muzycznych Patronów Zespołu: Johanna Sebastiana Bacha, Georga Friedricha Händla oraz Domenica Scarlattiego. Jak podkreśla Agnieszka Żarska, pomysłodawczyni projektu: „Ci trzej barokowi giganci, wszyscy urodzeni w tym samym, 1685 roku, są niczym jaśniejąca, gwiezdna konstelacja na muzycznym firmamencie zachodniej cywilizacji; przemawia za tym ich ogromny dorobek oraz uniwersalny charakter twórczości. Ich kunsztowna sztuka dźwięku miała jednak nie tylko olśniewać oraz zachwycać erudycją, ale także docierać do głębi ludzkiego jestestwa, budzić emocje, poruszać, mobilizować i podnosić na duchu. Muzyka ta ożywia słowa natchnionych tekstów oraz eksponuje archaiczne melodie psalmów i chorałów, które stają się samym rdzeniem muzycznej tkanki; w przypadku Kantaty Aus der Tiefen Bacha oraz Salve Regina Scarlattiego w odsłonie medytacyjnej i kameralnej, a w przypadku Dixit Dominus Händla poprzez wirtuozerię i rozmach. Dzieła Bacha i Händla są kompozycjami wczesnymi, pochodzącymi z tego samego, 1707 roku. Podczas jednak, gdy młody Bach tworzył swoją kantatę BWV 131 w niewielkim, protestanckim mieście Mühlhausen, w centralnych Niemczech, Händel dla odmiany pisał swoje Dixit w samym sercu katolickiej Europy – w Rzymie. Salve Regina Scarlattiego uchodzi za ostatni utwór tego kompozytora, powstały w Madrycie, na krótko przed śmiercią urodzonego w Neapolu Domenica, który przez kilka ostatnich dekad swojego życia tworzył na Półwyspie Iberyjskim”.

---

niedziela, 4 października 2026 r., godz. 18:30
MIĘDZY MORZEM A NIEBEM

Koncert dedykowany Drukarni Nowak Jarocin z okazji 35-lecia

Utwory o tematyce morskiej, sakralnej i rozrywkowej

Chór Politechniki Morskiej ze Szczecina

Chór Politechniki Morskiej w Szczecinie pod dyrekcją założycielki, dr hab. Sylwii Fabiańczyk-Makuch istnieje na scenie muzycznej już 20 lat. Zespół szybko stał się wizytówką miasta i regionu, szerząc morską tradycję w kraju i poza jego granicami. Blisko stuosobowa grupa ma na swoim koncie setki koncertów, kilkanaście międzynarodowych tournée, kilkadziesiąt głównych nagród uzyskanych na prestiżowych festiwalach chóralnych w kraju i za granicą, dziewięć płyt CD, liczne prawykonania dzieł muzyki współczesnej, w tym o tematyce marynistycznej.

Ten wyjątkowy zespół tylko przez ostatnie 10 lat zdobył na najważniejszych krajowych i międzynarodowych konkursach ponad 85 głównych nagród festiwalowych, w tym 14 Grand Prix (m.in. w Tajwanie, Czechach, Rosji, Słowacji, we Włoszech czy na Litwie), 50 Złotych Medali, a także otrzymał liczne nagrody uznaniowe różnych instytucji kultury. Zespół odwiedził już kilkadziesiąt krajów świata, m.in. Japonię, Tajwan, Kanadę, Ekwador, Włochy, Francję, Hiszpanię, Turcję, Macedonię, Litwę, Maltę, Irlandię czy Rosję. Najnowszymi osiągnięciami zespołu są nagrody przywiezione z najsławniejszych europejskich festiwali chóralnych – 60. edycji festiwalu Seghizzi w Gorizii, gdzie grupa wyśpiewała GRAND PRIX, I miejsce, II miejsce, otrzymała najwyższą punktację w kategoriach chórów mieszanych oraz Nagrodę dla Najlepszego Dyrygenta Festiwalu oraz z Varny w Bułgarii, gdzie chór zdobył I miejsce. Zespół dokonał kilkunastu prapremierowych wykonań dzieł uznanych kompozytorów polskich. Ma w swoim dorobku współpracę z wybitnymi artystami polskiej i zagranicznej sceny muzycznej, takimi jak: Andrea Bocelli, Krzysztof Penderecki, Krzesimir Dębski, Henri Seroka, Michael McGlynn, Fernando Gil Estrada, Włodek Pawlik, Zbigniew Wodecki, Andrzej Smolik, Grzegorz Turnau, Andrzej Piaseczny, Justyna Steczkowska, Kasia Moś, Igor Herbut, Jan Kanty Pawluśkiewicz, Kayah, Trebunie-Tutki, Kroke, Mikromusic.W czasie wieczoru wieńczącego tegoroczną edycję festiwalu, jak sugeruje tytuł koncertu, zostanie zaprezentowany repertuar ukazujący spektrum emocji towarzyszących człowiekowi żyjącemu  MIĘDZY MORZEM A NIEBEM. Wysłuchamy zatem utworów o tematyce morskiej, sakralnej i także rozrywkowej, dzięki czemu śpiewacy będą mogli zademonstrować swoje niebywałe możliwości wykonawcze. Niewiele jest zespołów śpiewaczych w Polsce takich, jak Chór Politechniki Morskiej w Szczecinie, którego koncerty są czymś więcej niż śpiewem – poprzez aranżacje, stroje i dynamikę artyści tworzą prawdziwy i niezwykle atrakcyjny spektakl muzyczny.

Koncerty odbywają się w Bazylice na Świętej Górze w Gostyniu.

---

---

           Od najdawniejszych czasów wzgórze opodal miasta Gostynia było nazywane locus sacer (łac. miejsce święte) i locus Matri Dei (łac. miejsce Matki Boga). Już w roku 1468 istniała tu pierwsza cudami słynąca kaplica ku czci Matki Bożej. Cudownie uzdrowiony magnat wielkopolski Adam Florian Konarzewski stał się pierwszym fundatorem Świętej Góry. Dzięki niemu i wdowie po nim, Zofii z Opalińskich, w latach 1676-1698 wybudowano obecną świątynię – bazylikę p.w. Niepokalanego Poczęcia NMP oraz św. Filipa Neri. Jest ona wzorowana na weneckiej bazylice Santa Maria della Salute, będącej również dziełem Baldassara Longheny. Imponującą kopułę, zakrystię oraz klasztor zaprojektował natomiast Pompeo Ferrari. Walory duchowe, historyczne i architektoniczne Świętej Góry zostały ukazane przez podniesienie świątyni do godności Bazyliki Mniejszej (1971) i uznanie całego zespołu klasztornego za Pomnik Historii Prezydenta RP (2008). Od 1668 roku kustoszami Sanktuarium Świętogórskiego są księża filipini, których charyzmatem jest ewangelizacja przez szeroko pojętą kulturę.

           Klasztor Księży Filipinów na Świętej Górze posiada bogatą tradycję muzyczną. Rozpoczynając swoją pracę duszpasterską w Polsce, księża filipini realizowali ideę oratoryjną św. Filipa Neri, który działał w Rzymie w XVI wieku. W swojej oryginalnej metodzie głoszenia Ewangelii wielką rolę przypisywał muzyce, przez którą łatwiej dotrzeć do głębi ludzkiego serca. W związku z tym gromadził w swoim oratorium także wybitnych muzyków i kompozytorów, takich jak Giovanni Animuccia, czy Giovanni Pierluigi da Palestrina oraz dał początek oratorium jako nowej formie muzycznej. Od XVII wieku istniała w Gostyniu kapela świętogórska, która uświetniała uroczystości religijne, a także koncertowała na dziedzińcu klasztornym. Była to kontynuacja filipińskiej tradycji muzycznej, która mogła przybrać w Gostyniu wielkie rozmiary dzięki wsparciu ze strony fundatorów – Konarzewskich, Mycielskich i Opalińskich. Ambicją Zgromadzenia było zatrudnianie najwybitniejszych muzyków i kompozytorów. Tworzyli oni nowe utwory dla potrzeb istniejącego sanktuarium, a także gromadzili dzieła muzyczne największych ówczesnych europejskich mistrzów. Naszą muzyczną schedą jest więc kilkusetletnia biblioteka kapeli. W związku z tym w archiwach znajdują się do dziś kopie utworów m. in. Haydna, Mozarta, Diterrsdorfa, Cherubiniego, Pokornego, Novotnego, Pichla, Stamitz’a, Lohr’a, Habla oraz oryginalne utwory polskich kompozytorów m. in. Jana Wańskiego, Franciszka Ścigalskiego, Maksymiliana Koperskiego oraz Józefa Zeidlera. Ostatnie badania muzykologiczne archiwaliów muzycznych w klasztorze na Świętej Górze potwierdzają ich niespotykane walory. Bardzo liczne siedemnasto- i osiemnastowieczne manuskrypty stanowią niezwykle cenne dziedzictwo narodowe. Znaczenie prawykonań w czasie naszego festiwalu jest tym cenniejsze, że zawartość świętogórskiego archiwum muzycznego jest dotąd niepublikowana.

           Wszyscy, którzy uczestniczą w koncertach Festiwalu Muzyki Oratoryjnej Musica Sacromontana podkreślają nie tylko wspaniałą akustykę bazyliki świętogórskiej, ale także wyjątkową duchową atmosferę. Ta świątynia jest nie tylko piękna i wspaniale przygotowana na każdy koncert, ale ma w sobie coś niewyrażalnego, pozazmysłowego. Przez te mury mówią wieki modlitw, nabożeństw, nawróceń i cudów oraz dawnych wykonań muzyki świętogórskich mistrzów. Wszystko to sprawia, że koncerty w bazylice mistycznie przenoszą nas w zupełnie inny czas. Na tym przecież polega doświadczenie sacrum: zatrzymuje się chronos – naturalny bieg rzeczy, a wypełnia się kairos – święty czas przeżywania wartości i wznoszenia serc ku nachylającemu się niebu. O taki wymiar każdego koncertu i każdego zarejestrowanego utworu troszczy się spoglądająca z cudownej ikony Świętogórska Róża Duchowna.

Ks. Jakub Przybylski COr
Dyrektor festiwalu